Krok 2 · Zrozum
Oszuści chcą hasła do strony i profilu
Kto ma hasło do strony, ten decyduje, co widzi cały internet. Dlatego przestępcy chcą hasła do konta strony, BIP lub profilu. Tutaj zobaczysz pięć sygnałów fałszywego e-maila „od hostingu”, wiadomość „od serwisu” i dlaczego nie podajesz hasła współadministratorowi.
APięć sygnałów e-maila „od hostingu”
| Sygnał | Co widzisz | Dlaczego to ważne |
| Obcy adres nadawcy | Domena inna niż w umowie | Prawdziwy dostawca pisze z adresu z umowy |
| Groźba wyłączenia strony dziś | „Dziś”, „po północy” | Presja ma zastąpić sprawdzenie |
| Ogólne powitanie | Brak nazwy jednostki i numeru umowy | Dostawca zna numer Twojej umowy |
| Link do „panelu” i hasło | Logowanie przez link z maila | Do panelu wchodzisz przez zakładkę |
| Załącznik .zip „z fakturą” | Spakowany plik od nieznanego | Faktura nie przychodzi w spakowanym pliku |
Zasada
Do panelu wchodzisz przez zakładkę, nie przez link z maila. Dlaczego: hasło wpisane na fałszywej stronie daje przestępcy kontrolę nad całą stroną i BIP.
BCo robisz z mailem „domena wygasa dziś”
Jak postąpić krok po kroku
- Nie klikaj w link ani w załącznik — to najczęstsze drogi do kradzieży hasła.
- Zadzwoń do dostawcy na numer z umowy — sprawdzisz w minutę, czy sprawa jest prawdziwa.
- Zgłoś wiadomość do bezpośredni przełożony albo osoba wskazana w procedurze zgłaszania incydentów — ostrzeżesz zespół, bo ten sam mail mógł dostać ktoś jeszcze.
CWiadomość „od serwisu” i hasło współadministratora
Wiadomość „od serwisu” grozi blokadą profilu jednostki i prosi o logowanie linkiem. Wchodzisz do serwisu samodzielnie i sprawdzasz powiadomienia — prawdziwe powiadomienia widać po samodzielnym wejściu do serwisu.
Robisz
- wchodzisz do serwisu samodzielnie przez zakładkę — prawdziwe powiadomienia tam widać
- współadministratorowi nadajesz rolę w serwisie — każdy ma własne konto
Nie robisz
- nie podajesz mu hasła do profilu — hasło znane dwóm osobom przestaje być tajne
- nie klikasz linku „o naruszeniu zasad” — prowadzi do fałszywej strony
Zdanie „wystarczy podać współadministratorowi hasło do profilu” jest fałszywe: nadajesz rolę, hasła nie dzielisz.
DPodszycie pod wnioskodawcę
Ktoś pisze, że chce „więcej dokumentów”, i naciska. Oszust zbiera dane o osobach — odpowiadasz w zakresie wniosku (Temat 4).
Zapamiętaj
Dostawcę sprawdzasz telefonem z umowy. Dlaczego: adres w mailu może wyglądać prawdziwie, numer z umowy zna tylko jednostka.
Krok 3 · Ćwicz
Sprawdź, czy już wiesz
Ćwiczenie 1. E-mail „od hostingu” mówi, że domena wygasa dziś i trzeba zalogować się linkiem. Co robisz?
Klikam „Zaloguj i opłać”, żeby nie wyłączyli strony.
Nie klikam, dzwonię do dostawcy na numer z umowy i zgłaszam.
Odpisuję z pytaniem, czy wiadomość jest prawdziwa.
Ćwiczenie 2. Wiadomość „od serwisu” grozi blokadą profilu i prosi o logowanie linkiem. Co robisz?
Wchodzę do serwisu samodzielnie i sprawdzam powiadomienia.
Klikam link i się odwołuję.
Przekazuję wiadomość koleżance.
Ćwiczenie 3. Sygnał fałszywej wiadomości?Przy każdej informacji wybierz jedną odpowiedź.
Obcy adres nadawcy
Groźba wyłączenia strony dziś
Załącznik .zip „z fakturą”
Wiadomość w panelu, do którego weszłam przez zakładkę
Ćwiczenie 4. Opis dnia. Kliknij błędy.
Współadministratorowi podałem hasło do profilu. Do panelu hostingu weszłam przez zakładkę. Mail o „wygasającej domenie” zgłosiłem do kontaktu ds. incydentów.